Birincili skleroz xolangit
Birincili skleroz xolangit — səbəbi və mexanizmi dəqiq məlum olmayan xolestatik xəstəlik olub, qaraciyərdaxili və xarici öd yollarında diffuz daralmalara xarakterizə olunur və autoimmun-fibrotik xəstəliklərlə birlikdə rastlana bilir. Çapıq daralmalar 0,5–2 sm uzunluqda olub, əksər hallarda həm daxili, həm də xarici öd yollarını birlikdə tutur, az hallarda isə birini (daxili 30%, xarici –10%) tuta bilir. Daralmalar diffuz şəkildə yerləşir və aralarında sağlam axacaq hissəsi olur. Nəticədə "daralma-genişlənmə" görüntüsü öd yollarında "çərəkə" mənzərəsi yaradır ki, bu da Birincili skleroz xola...

Təcili hallar (Qırmızı bayraqlar)
Aşağıdakı simptomlar müşahidə olunarsa, dərhal 103 Təcili Tibbi Yardıma müraciət edin!
Dərhal 103 çağırın: şiddətli nəfəs darlığı, döş ağrısı, huşun pozulması, birdən nitq/hərəkət pozulması, bol qanaxma, yüksək hərarət ilə ağır ümumi vəziyyət, və ya Birincili skleroz xolangit ilə əlaqəli kəskin pisləşmə.
Simptomlar
Birincili skleroz xolangit üçün tez-tez rast gəlinən şikayətlər (ümumi məlumat):
- Ümumi zəiflik, yorğunluq və ya narahatlıq
- Lokal və ya yayılmış ağrı / diskomfort
- Funksional pozğunluqlar (orqan sistemindən asılı)
- Simptomlar fərdi ola bilər — həkim müayinəsi tələb olunur
Birincili skleroz xolangit — səbəbi və mexanizmi dəqiq məlum olmayan xolestatik xəstəlik olub, qaraciyərdaxili və xarici öd yollarında diffuz daralmalara xarakterizə olunur və autoimmun-fibrotik xəstəliklərlə birlikdə rastlana bilir. Çapıq daralmalar 0,5–2 sm uzunluqda olub, əksər hallarda həm daxili, həm də xarici öd yollarını birlikdə tutur, az hallarda isə birini (daxili 30%, xarici –10%) tuta bilir. Daralmalar diffuz şəkildə yerləşir və aralarında sağlam axacaq hissəsi olur. Nəticədə "daralma-genişlənmə" görüntüsü öd yollarında "çərəkə" mənzərəsi yaradır ki, bu da Birincili skleroz xola...
Səbəblər
Mümkün səbəblər və risk amilləri:
- İrsi / genetik meyllilik
- İnfeksion və ya iltihabi amillər
- Həyat tərzi (qidalanma, siqaret, az hərəkət)
- Digər xroniki xəstəliklər və ətraf mühit amilləri
Diaqnostika
Diaqnostika adətən aşağıdakıları əhatə edir:
- Həkim müayinəsi və anamnez
- Laborator analizlər (qan, sidik və s.)
- Görüntüləmə: USM, rentgen, KT/MRT — lazım gəldikdə
- İxtisaslı mütəxəssis konsultasiyası
Müalicə
Müalicə fərdi planlaşdırılır:
- Medikamentoz terapiya (həkim təyinatı ilə)
- Həyat tərzi və pəhriz korreksiyası
- Fizioterapiya / reabilitasiya — göstərişə görə
- Cərrahi və ya digər xüsusi müdaxilələr — ağır hallarda
Özbaşına dərman qəbul etməyin. Bu mətn ümumi məlumat xarakteri daşıyır.
Fəsadlar
Vaxtında müalicə olunmadıqda mümkün fəsadlar:
- Xəstəliyin xronikiləşməsi
- Orqan funksiyasının pozulması
- İkinci infeksiyalar və ya əlaqəli sindromlar
Profilaktika
Profilaktika tövsiyələri:
- Müntəzəm tibbi yoxlamalar
- Sağlam qidalanma və fiziki aktivlik
- Siqaret və alkoqolun məhdudlaşdırılması
- Peyvənd və gigiyena qaydalarına riayət