XBT-10: J44Tənəffüs sistemi xəstəlikləri
KOXA
3 baxışYenilənib: 26 oktyabr 2026
Tibbi mənbələrə əsasən hazırlanıb
KOXA (xroniki obstruktiv ağciyər xəstəliyi) hava axınının davamlı məhdudlaşması ilə gedən xəstəlikdir. Siqaret əsas risk amilidir; erkən diaqnoz və müalicə həyat keyfiyyətini qoruyur.
Təcili hallar (Qırmızı bayraqlar)
Aşağıdakı simptomlar müşahidə olunarsa, dərhal 103 Təcili Tibbi Yardıma müraciət edin!
Dərhal 103 çağırın: Şiddətli nəfəs darlığı, qarışıqlıq, dodaqların göyərməsi, danışa bilməmək.
Simptomlar
Simptomlar:
- Proqressiv nəfəs darlığı
- Xroniki öskürək və bəlğəm
- Yükdə asanlıqla yorulma
- Kəskinləşmələrdə pisləşmə
Səbəblər
Səbəblər:
- Siqaret (əsas)
- Peşə tozları, biomasa tüstüsü
- Alpha-1 antitripsin çatışmazlığı (nadir)
Diaqnostika
Diaqnostika:
- Spirometriya (post-BD FEV1/FVC < 0.7)
- Döş qəfəsi rentgeni/KT
- Qaz analizi ağır hallarda
Müalicə
Müalicə:
- Siqaretdən imtina
- Uzun təsirli bronxodilatatorlar ± İKS
- Ağciyər reabilitasiyası, oksigen terapiyası
- Kəskinləşmənin müalicəsi
Fəsadlar
Fəsadlar:
- Tənəffüs çatışmazlığı
- Ağciyər ürəyi, depressiya
Profilaktika
Profilaktika:
- Siqaretdən imtina
- Peyvəndlər, təmiz hava
Tez-tez verilən suallar
Zədələnmə qismən geri dönməzdir, lakin müalicə ilə irəliləmə ləngidilir.