Təcili tibbi yardım: 103
Hekiminiz

Portal hipertenziya

4 baxışYenilənib: 29 oktyabr 2026
Tibbi mənbələrə əsasən hazırlanıb

Portal hipertenziya — Portal təzyiq dedikdə, qapı venasındakı qanın damar divarına etdiyi təzyiq nəzərdə tutulur və bu təzyiq qanın splanxik venalardan qaraciyərə və aşağı boş venaya axmasını təmin edən əsas qüvvədir. Normada qapı venası ilə boş vena arasındakı təzyiqlər fərqi 5 mm Hg st. təşkil edir. Bu fərqin 5 mm Hg st.-dan çox olması portal hipertenziya kimi qəbul olunur. Təzyiqlər fərqi 12 mm Hg st.-dan yüksək olduqda isə, varikoz qanaxma riski yaranır.

Portal hipertenziya

Təcili hallar (Qırmızı bayraqlar)

Aşağıdakı simptomlar müşahidə olunarsa, dərhal 103 Təcili Tibbi Yardıma müraciət edin!

Dərhal 103 çağırın: şiddətli nəfəs darlığı, döş ağrısı, huşun pozulması, birdən nitq/hərəkət pozulması, bol qanaxma, yüksək hərarət ilə ağır ümumi vəziyyət, və ya Portal hipertenziya ilə əlaqəli kəskin pisləşmə.

103 — Təcili yardım

Simptomlar

Portal hipertenziya üçün tez-tez rast gəlinən şikayətlər (ümumi məlumat):

  • Ümumi zəiflik, yorğunluq və ya narahatlıq
  • Lokal və ya yayılmış ağrı / diskomfort
  • Funksional pozğunluqlar (orqan sistemindən asılı)
  • Simptomlar fərdi ola bilər — həkim müayinəsi tələb olunur

Portal hipertenziya — Portal təzyiq dedikdə, qapı venasındakı qanın damar divarına etdiyi təzyiq nəzərdə tutulur və bu təzyiq qanın splanxik venalardan qaraciyərə və aşağı boş venaya axmasını təmin edən əsas qüvvədir. Normada qapı venası ilə boş vena arasındakı təzyiqlər fərqi 5 mm Hg st. təşkil edir. Bu fərqin 5 mm Hg st.-dan çox olması portal hipertenziya kimi qəbul olunur. Təzyiqlər fərqi 12 mm Hg st.-dan yüksək olduqda isə, varikoz qanaxma riski yaranır.

Səbəblər

Mümkün səbəblər və risk amilləri:

  • İrsi / genetik meyllilik
  • İnfeksion və ya iltihabi amillər
  • Həyat tərzi (qidalanma, siqaret, az hərəkət)
  • Digər xroniki xəstəliklər və ətraf mühit amilləri

Diaqnostika

Diaqnostika adətən aşağıdakıları əhatə edir:

  • Həkim müayinəsi və anamnez
  • Laborator analizlər (qan, sidik və s.)
  • Görüntüləmə: USM, rentgen, KT/MRT — lazım gəldikdə
  • İxtisaslı mütəxəssis konsultasiyası

Müalicə

Müalicə fərdi planlaşdırılır:

  • Medikamentoz terapiya (həkim təyinatı ilə)
  • Həyat tərzi və pəhriz korreksiyası
  • Fizioterapiya / reabilitasiya — göstərişə görə
  • Cərrahi və ya digər xüsusi müdaxilələr — ağır hallarda

Özbaşına dərman qəbul etməyin. Bu mətn ümumi məlumat xarakteri daşıyır.

Fəsadlar

Vaxtında müalicə olunmadıqda mümkün fəsadlar:

  • Xəstəliyin xronikiləşməsi
  • Orqan funksiyasının pozulması
  • İkinci infeksiyalar və ya əlaqəli sindromlar

Profilaktika

Profilaktika tövsiyələri:

  • Müntəzəm tibbi yoxlamalar
  • Sağlam qidalanma və fiziki aktivlik
  • Siqaret və alkoqolun məhdudlaşdırılması
  • Peyvənd və gigiyena qaydalarına riayət

Tez-tez verilən suallar

Proqnoz xəstəliyin növündən, mərhələsindən və pasiyentin ümumi vəziyyətindən asılıdır. Dəqiq cavabı müalicə edən həkim verir.
Portal hipertenziya | Hekiminiz