Lancet Psychiatry- də dərc olunan araşdırmada yeniyetmələrdə oturaq həyat tərzinin 18 yaşa qədər depressiya əlamətlərinin inkişaf riskinin artması ilə əlaqələndirildiyi məlum olub. Gəzinti və ya ev işləri kimi hər gün əlavə bir saat yüngül fəaliyyət bu riski azaltmağa kömək edə bilər.
“Bizim tapıntılar göstərir ki, yeniyetməlik dövründə günün çox hissəsini qeyri-aktiv olan gənclər 18 yaşa qədər depressiya riskinin artması ilə üzləşirlər. Biz aşkar etdik ki, nəinki daha intensiv fəaliyyət formaları psixi sağlamlıq üçün faydalıdır, həm də oturmağa sərf etdiyimiz vaxtı azalda biləcək istənilən fiziki fəaliyyət də faydalıdır” deyə aparıcı müəllif Aaron Kandola bildirib.
London Universitet Kollecinin alimləri 90-cı illərin Bristol Uşaq Universitetinin tədqiqatı çərçivəsində əldə edilən 4257 yeniyetmənin məlumatlarını təhlil ediblər.
Hərəkəti izləmək üçün 12, 14 və 16 yaşlı uşaqlar hər biri 10 saat olmaqla ən azı üç gün akselerometr taxırdılar. Məlumatlar yüngül fiziki fəaliyyətin (gəzmək, alətdə çalmaq və ya rəsm çəkmək) və orta fiziki fəaliyyətin (qaçış və ya velosiped sürmək) və ya “heç nə etməmək” miqdarını göstərib.
Alimlər klinik anketdən istifadə edərək depressiya əlamətlərini – aşağı əhval-ruhiyyə, istək çatışmazlığı və zəif konsentrasiyanı qiymətləndirdilər.
Araşdırma zamanı məlum olub ki, 12-16 yaş arası uşaqlarda ümumi fiziki aktivlik əsasən yüngül aktivliyin azalması (orta hesabla 326 dəqiqədən 245 dəqiqəyə qədər) və oturaq fəaliyyətin artması (orta hesabla 430 dəqiqədən 523 dəqiqəyə qədər) hesabına azalıb.
Tədqiqatçılar 12 yaşında gündə hər əlavə 60 dəqiqə oturmağın 18 yaşa qədər depressiya əlamətlərinin inkişaf riskini 11,1%, 14 yaşa qədər 8%, 16 yaşa qədər isə 10,5% artırdığını aşkar ediblər.
12 yaşında gündə hər bir əlavə yüngül fiziki fəaliyyət saatı 18 yaşında depressiya əlamətlərinin inkişaf ehtimalının 9,6%, 14 yaşında 7,8% və 16 yaşında 11,1% azalması ilə əlaqələndirildi.
“Yüngül fəaliyyətə daha çox diqqət yetirilməlidir. Bu, çox səy tələb etmir və əksər gənclərin gündəlik həyatına sığdırmaq asandır” deyə baş müəllif Cozef Hayes bildirib.
