Beynin qocalması idrak qabiliyyətinin azalması və demans riskinin artması ilə əlaqələndirilir. Bu prosesin sürəti müxtəlif insanlar arasında dəyişir. Alimlər bunun hansı xarici amillərdən asılı olduğunu müəyyən etməyə çalışırlar.
Scientific Reports jurnalında dərc olunan yeni elmi məqalədə tədqiqatçılar beynin qocalma sürətinin siqaret və spirt istehlakından necə asılı olduğunu müəyyən ediblər. Bu işdə onlara maqnit rezonans görüntüləmə (MRT) vasitəsilə əldə edilən təsvirlərdə struktur dəyişiklikləri əsasında beynin qocalma dərəcəsini təyin etmək üçün öyrədilmiş süni öyrənmə alqoritmləri (süni intellekt) kömək edib.
Müəllifləri beynin nisbi qocalması maraqlandırırdı: MRT məlumatlarına əsasən, hər bir tədqiqat iştirakçısında yaşıdlarının orta göstəriciləri ilə müqayisədə nə qədər yaşlı və ya cavan idi. Alimlər Böyük Britaniyanın Biobank məlumat bazasından əldə etdikləri 11600 insanın məlumatlarından istifadə ediblər.
Araşdırmaya görə, bir adamın gündə bir il ərzində çəkdiyi hər əlavə siqaret qutusu beynin nisbi yaşlanmasını 0,03 il artırır. Gündə hər qram spirt əlavə olaraq 0,02 il qocalma ilə əlaqələndirildi.
Alimlər belə nəticəyə gəliblər ki, siqaret və alkoqol qəbulu, xüsusilə ağır sui-istifadəyə meylli insanlarda beyin yaşlanmasına əhəmiyyətli dərəcədə təsir göstərir. Beyindəki dəyişikliklərin şiddəti orta idi.
Müəlliflər qeyd edirlər ki, siqaretdən başqa, genetik və ətraf mühit faktorları beynin qocalmasına təsir göstərir. Onların təsirini aydınlaşdırmaq üçün daha böyük tədqiqatlara ehtiyac var.