Hamiləlikdə Ürəkbulanma, Qusma və Mədə Yanmasının Qarşısını Necə Almalı?
Hamiləlik bir çox fiziki və hormonal dəyişikliklərlə müşayiət olunur. Bu dövrdə ən çox rast gəlinən narahatlıqlardan biri də ürəkbulanma, qusma və mədə yanmasıdır. Xüsusilə ilk üç ayda ortaya çıxan bu əlamətlər bir çox ana namizədini narahat edir. Bəzən yüngül seyr edir, bəzən isə gündəlik həyatı çətinləşdirə biləcək səviyyəyə çatır.
Ürəkbulanma və qusmanın səbəbi nədir?
Hamiləliyin erkən mərhələlərində hormonal səviyyədə, xüsusilə β-hCG (xorioqonadotropin hormonu) və estrogen hormonlarında ciddi artış baş verir. Bu dəyişikliklər beyindəki mərkəzlərə təsir edərək ürəkbulanma və qusmanı tətikləyə bilər. Bundan əlavə, qoxulara qarşı həssaslığın artması da vəziyyəti daha da ağırlaşdıra bilər.
Mədə yanması nəyə görə baş verir?
Hamiləliyin ikinci və üçüncü trimestrində böyüyən uşaqlıq mədəni yuxarıya doğru sıxışdırır. Bu zaman mədə turşusu qida borusuna doğru hərəkət edir və mədə yanması (reflüks) hissi yaradır. Gecə vaxtı, uzanarkən bu narahatlıq daha da güclənə bilər.
Nə etməli? – Sadə, amma effektiv tədbirlər
- Yavaş və ehtiyatla oyanın – Yuxudan oyandıqdan dərhal qalxmayın. Əvvəlcə bir neçə dəqiqə oturaraq vəziyyətə alışın.
- Səhərlər quru qəlyanaltı qəbul edin – Yataqdan qalxmadan əvvəl bir neçə ədəd kraker, duzsuz ləbləbi və ya quru çörək yemək faydalı ola bilər.
- Az, amma tez-tez yeyin – Böyük porsiyalar mədəni narahat edə bilər. Gün ərzində 5–6 dəfə az miqdarda, yüngül yeməklərlə qidalanmaq daha uyğundur.
- Yağlı və ədviyyatlı yeməklərdən uzaq durun – Qızartmalar, çox yağlı və acılı yeməklər həm ürəkbulanmanı, həm də mədə yanmasını artırır.
- Sıx qoxulu yeməklərdən uzaq olun – Yemək bişən mətbəxdə çox qalmaq əks-təsir göstərə bilər.
- Yatmazdan əvvəl yemək yeməyin – Axşam yeməyini yatmazdan ən az 2–3 saat əvvəl yemək daha doğrudur.
- Yemək zamanı maye qəbulunu məhdudlaşdırın – Yeməklə eyni vaxtda çoxlu maye içmək mədəni dolduraraq yanma hissini artırır.
- Yatarkən düzgün pozisiyada olun – Sol yan ilə yatmaq və baş tərəfini bir qədər yüksəltmək rahatlığı artırır.
Nə zaman həkimə müraciət etməli?
Əgər:
- Gün ərzində çoxsaylı qusma baş verirsə,
- Heç nə yeyib-içə bilmirsinizsə,
- Susuzluq, halsızlıq, başgicəllənmə hiss edirsinizsə,
- Qusma nəticəsində çəki itirirsinizsə,
mütləq həkimə müraciət edin. Bu vəziyyətlər “hiperemezis gravidarum” adlanan ağır hamiləlik qusmaları sindromuna işarə edə bilər.
📌 Nəticə
Hamiləlik dövründə ürəkbulanma və mədə yanması narahatlıq yaratsa da, düzgün qidalanma və bəzi vərdiş dəyişiklikləri ilə bu problemlərin qarşısını almaq mümkündür. Əsas odur ki, bədəninizi dinləyin və onun siqnallarına uyğun davranın. Əgər vəziyyət şiddətlənərsə, mütləq həkimlə məsləhətləşin.
